Әлем картасында аумағы аса үлкен болмаса да, адамзат өркениетінің дамуына орасан ықпал еткен мемлекеттер бар. Солардың бірі – Грекия, ол дүниеге көптеген идеялар, дәстүрлер мен мәдени жетістіктер сыйлады. Еуропаның оңтүстігінде орналасқан бұл ел жылы климатымен, көркем аралдарымен, көне ескерткіштерімен және қонақжай халқымен танымал. Оның жағалауларын бірнеше теңіз шайып жатыр, ал бай тарихи мұрасы жыл сайын миллиондаған саяхатшыны тартады. Ерекше географиялық орны мемлекетті су айдынымен тығыз байланыстырып келеді. Төменде осы таңғажайып Жерорта теңізі өңірін жақынырақ тануға мүмкіндік беретін жиырма қызықты дерек ұсынылған.
- Бұл мемлекеттегі ешбір нүкте теңіз жағалауынан 137 шақырымнан артық қашықтықта орналаспаған. Осындай ерекшелік жергілікті халықтың теңізбен ерекше байланысын қалыптастырды. Балық аулау мен сауда ғасырлар бойы қоғам өмірінде маңызды орын алды. Соның арқасында су жолдары өңірлер арасындағы табиғи қатынас бағытына айналды.
- Демократияның классикалық үлгісі дәл осы жерде дүниеге келді. Ежелгі Афина тұрғындары мемлекеттік мәселелерді талқылауға қатыса алатын еді. Әрине, мұндай құқық барлық адамға бірдей берілмеген болатын, алайда бұл идея өз дәуірі үшін ерекше жаңалық саналды. Кейін ол көптеген елдердің саяси жүйесіне ықпал етті.
- Грекия құрамына алты мыңнан астам арал мен шағын аралшық кіреді. Олардың тек бірнеше жүзі ғана қоныстанған. Көптеген құрлық бөліктері адам әрекетінің әсеріне аз ұшыраған күйінде сақталған. Мұндай алуандық табиғи байлықтың молдығын көрсетеді.
- Олимпиада ойындары алғаш рет осы жерде пайда болды. Алғашқы жарыстар ежелгі эллиндердің жоғарғы құдайының құрметіне өткізілген. Қатысушылар жүгіру, күрес және басқа да спорт түрлері бойынша сынға түсті. Қазіргі халықаралық спорт қозғалысы мыңдаған жыл бұрын басталған сол дәстүрді жалғастырып келеді.
- Ел астанасы әлемдегі ең көне үздіксіз қоныстанған қалалардың бірі болып саналады. Афина аумағында адамдар бірнеше мың жыл бойы тұрақты өмір сүріп келеді. Археологтар үнемі жаңа тарихи айғақтарды тауып отырады. Әрбір мәдени қабат өркениет дамуының өзіндік тарихын баяндайды.
- Халықтың басым бөлігі православие дінін ұстанады. Сенім мәдениет пен қоғамдық дәстүрлерге айтарлықтай ықпал етеді. Елді мекендерде көне монастырьлар мен шіркеулерді жиі кездестіруге болады. Көптеген мерекелер ерекше рәсімдермен атап өтіледі.
- Атақты Олимп тауы шын мәнінде бар. Антикалық аңыздарда ол құдайлардың мекені ретінде сипатталған. Бүгінде бұл тау жотасы туристер мен альпинистер арасында кеңінен танымал. Шың маңындағы ұлттық парк сирек өсімдіктерді қорғауға арналған.
- Грек тілі әлемдегі ең көне тірі тілдердің қатарына жатады. Оның жазба тарихы бірнеше мыңжылдықты қамтиды. Қазіргі нұсқасы ежелгі үлгіден өзгеше болғанымен, тарихи сабақтастықты сақтап қалған. Көптеген ғылыми терминдер дәл осы тілден шыққан.
- Зәйтүн ағаштары бұл өңірде ежелгі заманнан бері өсіріледі. Кейбір үлгілер жүздеген, тіпті мыңдаған жыл өмір сүре алады. Май өндіру әлі күнге дейін экономиканың маңызды саласы болып табылады. Бұл өнім ұлттық асхананың басты нышандарының бірі саналады.
- Ел аумағында ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұра тізіміне енгізілген он сегіз нысан бар. Олардың қатарында көне ғибадатханалар, монастырьлар және археологиялық кешендер кездеседі. Әрбір орын ерекше тарихи құндылыққа ие. Халықаралық қорғау жүйесі ескерткіштердің келешек ұрпаққа сақталуына мүмкіндік береді.
- Гректер жан басына шаққанда зәйтүн майын ең көп тұтынатын халықтардың қатарына кіреді. Оны сан алуан тағамға қосады. Мұндай тағам үлгісі Жерорта теңізі ас мәзірінің маңызды бөлігі болып саналады. Ғылыми зерттеулер осы тамақтану жүйесін денсаулық көрсеткіштерінің жоғары болуымен байланыстырады.
- Афина метросы көлік жүйесі ғана емес, өзіндік музей қызметін де атқарады. Станциялар салынған кезде көптеген археологиялық олжалар табылған. Табылған жәдігерлердің бір бөлігі жерасты өткелдерінің өзінде қойылған. Жолаушылар жұмысқа бара жатып көне бұйымдарды тамашалай алады.
- Туризм мемлекет экономикасында аса маңызды рөл атқарады. Мұнда жыл сайын ондаған миллион қонақ келеді. Оларды жағажайлар, сәулет өнері және бай тарихи мұра қызықтырады. Саладан түсетін табыс көптеген жергілікті қауымдастықтың дамуына ықпал етеді.
- Мемлекеттік тудың ақ және көк түстері ерекше мағынаға ие. Олардың мәні туралы бірнеше түсіндірме бар. Кең таралған нұсқалардың біріне сәйкес бұл реңктер теңіз бен аспанды бейнелейді. Мұндай үйлесім елдің табиғи келбетіне өте сәйкес келеді.
- Санторини аралында ежелгі дәуірдегі ең ірі жанартау атқылауларының бірінің іздері сақталған. Бұл апат бірнеше мың жыл бұрын орын алған. Кейбір зерттеушілер осы оқиғаны Атлантида туралы аңызбен байланыстырады. Қазіргі кезде алып кальдера көптеген саяхатшыны қызықтырады.
- Грекия Еуропадағы ең ұзын жағалау сызықтарының біріне ие. Оның ұзындығы он үш мың шақырымнан асады. Мұндай көрсеткішке көптеген аралдар мен ирек жағалаулар себеп болған. Осы ерекшелік теңіз жағасында демалуға тамаша жағдай жасайды.
- Театр өнері дәл осы аумақта ерекше қарқынмен дамыды. Мұнда ежелгі дәуірдің атақты драматургтері шығармашылықпен айналысты. Олардың туындылары бүгінгі күнге дейін әлемнің түрлі сахналарында қойылып келеді. Қазіргі көптеген жанр антикалық дәстүрлерден бастау алады.
- Метеора монастырьлары биік жартастардың төбесіне салынған. Бұл құрылыстардың көрінісі тәжірибелі саяхатшыларды да таңғалдырады. Бұрын ол жерлерге жету өте қиын болған. Бүгінде кешен елдің басты көрікті орындарының бірі саналады.
- Мемлекетте күн шуақты күндер өте көп болады. Кейбір өңірлерде олардың саны жылына үш жүзден асады. Қолайлы климат ауыл шаруашылығы мен туризмнің дамуына мүмкіндік береді. Жылы ауа райы жылдың едәуір бөлігінде жайлы демалуға жағдай жасайды.
- Теңіз саудасы ұлттық экономиканың маңызды бөлігі болып қала береді. Грек сауда флоты әлемдегі ең ірі флоттардың қатарына кіреді. Кеме қатынасы компаниялары халықаралық бағыттарда белсенді жұмыс істейді. Теңізшілік дәстүрлері қоғам өмірінде әлі де маңызды орын алады.
Грекия – ежелгі дәуір мен қазіргі заман үйлесім тапқан ерекше мемлекет. Мұнда өткен кезең мұражайдағы қатып қалған жәдігер ретінде емес, бүгінгі өмірмен табиғи байланыста өмір сүріп келеді. Бай мәдениет, көркем табиғат және теңізбен ажырамас байланыс осы елдің қайталанбас бейнесін қалыптастырады. Оның ерекшеліктерімен танысу әлем өркениетінің дамуына ықпал еткен көптеген құбылыстың бастауын тереңірек түсінуге мүмкіндік береді.
